راهبرد اجتماعی فرهنگی

راهبرد اجتماعی فرهنگی

بررسی جریان های فکری بنیانگذاران سکولاریسم در ایران

نوع مقاله : مقاله پژوهشی

نویسندگان
1 استادیار دانشگاه و پژوهشگاه عالی دفاع ملی، تهران، ایران.
2 دانشجوی دکتری مدیریت راهبردی فرهنگی، تهران، ایران (نویسنده مسئول).
3 دانشجوی دکتری مدیریت راهبردی فرهنگی، تهران، ایران.
چکیده
مهم‌ترین صفت جداکننده و وجه تمایز مکاتب غرب و شرق، وجود تفکر سکولاریسم است. از این تفکر به‌عنوان جنگ نرم و اسب تروا، و پرورش‌دهنده نیروی دشمن در داخل کشور یاد نموده‌اند. روشنفکران در هر دوره، با جامه‌های مثل اصلاح‌طلبی، نوگرایی، تجدیدنظرطلبی و... خود را نمایان می‌کنند. روشنفکران سکولاریسم با اندیشه‌های غرب‌زده خود در معادلات سیاسی و اجتماعی و فرهنگی کشور از زمان تولد در دوره قاجار تاکنون مؤثر بوده و بنیان‌گذاران سکولاریسم در ایران، جریان‌ساز تفکر غیراسلامی‌اند. سکولاریسم‌ها، درپی ایجاد تغییرات اساسی در اصول مسلمانی‌اند. رسوب تفکرات سکولاریسم در بعضی از لایه‌های مدیریت راهبردی و کلان فعلی کشور و شناختن اصل این تفکر و اندیشه‌های شرقی و غربی می‌تواند ما در حوزه‌های گوناگون مصون نماید. هدف اصلی پژوهش: بنیان‌گذاران سکولاریسم در ایران دارای چه تفکری بودند و جریان فکری و خاستگاه فکریشان از کجا سرچشمه می‌گرفت؟ مقاله در صدد است نوع نگرش جریان را از منظر نفوذ فرهنگی در سه حوزه دین، علم و فناوری و الگوی پیشرفت بررسی نماید. روش پژوهش، از نوع توصیفی ـ تحلیلی، با تکیه بر اسناد و منابع کتابخانه‌ای می‌باشد. نتیجه پژوهش؛ خاستگاه فکری سکولار در ایران مکتب مارکسیسم، لیبرالیسم بوده و با تأکید بر مردم‌سالاری و نفی دین بر اهمیت جدایی دین از سیاست و جهت بی‌راهه کشاندن توده‌های مسلمان و تحقیر علمای اسلامی و غرب باوری و رواج مکتب ناسیونالیسم و لیبرال و عقاید پوزیتیویستی و آیین باستان زرتشت فعالیت داشته‌اند.
کلیدواژه‌ها

موضوعات


عنوان مقاله English

Investigating the intellectual currents of the founders of secularism in Iran

نویسندگان English

alireza pirozmand 1
mohsen zanganeh 2
amir hosein ررررر 3
1 Assistant Professor, National Defense University and Higher Research Institute, Tehran, Iran.
2 Ph.D student of Strategic Cultural Management, National Defense University and Higher Research Institute, Tehran, Iran (Corresponding author).
3 Doctoral student of strategic cultural management of National Defense University and Higher Research Institute, Tehran, Iran.
چکیده English

The most important distinguishing characteristic between the western and eastern schools is the existence of secularism. This thinking has been referred to as a soft war and a Trojan horse, and a breeder of the enemy's forces inside the country. In each era, intellectuals show themselves with clothes such as reformism, modernism, revisionism, etc. The intellectuals of secularism with their westernized ideas have been effective in the country's political, social and cultural equations since their birth in the Qajar period until now, and the founders of secularism in Iran are the creators of non-Islamic thought. Secularisms seek to make fundamental changes in Muslim principles. Deposition of secularism thoughts in some layers of current strategic and macro management of the country and knowing the principle of this thinking and Eastern and Western thoughts can protect us in various fields. The main goal of the research: What was the thinking of the founders of secularism in Iran and where did their intellectual flow and intellectual origin come from? The article aims to examine the type of current attitude from the point of view of cultural influence in the three fields of religion, science and technology, and the pattern of progress. The research method is descriptive-analytical based on documents and library sources The result of the research; The origin of secular thought in Iran is the school of Marxism, liberalism, and with the emphasis on democracy and the negation of religion, the importance of separating religion from politics, and the direction of leading the Muslim masses astray, the humiliation of Islamic scholars and the West, and the spread of the school of nationalism, liberalism, and positivist ideas. The ancient religion of Zoroastrianism was active.
 

کلیدواژه‌ها English

Intellectual currentism
Secularism
Extreme secularists
Iran
فهرست منابع
آخوندزاده، میرزافتحعلی (1386). تاریخ تهاجم فرهنگی غرب نقش روشنفکران وابسته. ج 6، تهران: نشر قدر ولایت.
آدمیت، فریدون (1357). اندیشه‌های میرزا آقاخان کرمانی، تهران: نشرپیام.
آزاد ارمکی، تقی (1380). روشنفکران و پارادایم فکری عقب‌ماندگی در ایران. تهران: نشر اجتماع.
اصیل، حجت‌الله (1356). سیری در اندیشه سیاسی کسروی. تهران: امیر کبیر.
اکبر، علی (1395). گفتمان عقب‌ماندگی نزد روشنفکران ایرانی. تهران: نشر فروزان.
الگار، حامد (1369). پژوهشی در باب تجددخواهی ایرانیان، میرزا ملکم‌خان. ترجمه جهانگیر عظیما، تهران: نشر مدرس.
بادامچیان، اسداله (1387). روشنفکری و روشن اندیشی در ایران. تهران: نشر اندیشه ناب.
خامنه‌ای، سیدعلی، پایگاه اطلاع‌رسانی دفتر حفظ و نشر آثار حضرت آیت‌الله‌العظمی سیدعلی خامنه‌ای، مؤسسه پژوهشی فرهنگی انقلاب اسلامی: KHAMENEI.IR
خسروپناه، عبدالحسین (1389). جریان‌شناسی ضدفرهنگ‌ها. تهران: انتشارات تعلیم‌وتربیت اسلامی.
خسروپناه، عبدالحسین (1401). جریان‌شناسی فکری ایران معاصر. تهران: نشر معارف.
داوری اردکانی، رضا (1392). سیری در تاریخ روشنفکری در ایران و جهان. تهران: نشر سخن.
زاهد، سیدسعید (1384). راهبرد یاس، در باب توسعه فرهنگی در ایران. شماره 3.
ساجدی، امیر (1394). جایگاه و کارویژه‌های سکولاریسم در  غرب و جهان اسلام. فصلنامه تخصصی علوم سیاسی دانشگاه آزاد، 11(31).
شریعتی، علی (1356). مجموعه آثار، بی‌جا:‌بی‌نا.
طباطبایی، محیط (1327). مجموعه آثار میرزا ملکم‌خان. تهران: انتشارات علمی.
کرمانی، میرزا آقاخان (1386). تاریخ تهاجم فرهنگی غرب نقش روشنفکران وابسته. تهران: نشر قدر ولایت.
ملکم‌خان، میرزا (1386). تاریخ تهاجم فرهنگی غرب نقش روشنفکران وابسته. تهران: نشر قدر ولایت.
یوسفی مقدم، محمدصادق و غرسبان، مرتضی (1401). آسیب‌شناسی مؤلفه‌های دین‌گریزی اومانیسم در تفکر دینی. مجله نقد و نظر. 27(107)، 149-175.
دوره 13، شماره 3 - شماره پیاپی 53
تابستان 1403
صفحه 1039-1074

  • تاریخ دریافت 15 مهر 1402
  • تاریخ بازنگری 15 فروردین 1403
  • تاریخ پذیرش 02 اردیبهشت 1403