راهبرد اجتماعی فرهنگی

راهبرد اجتماعی فرهنگی

راهبردهای بهبود وضعیت اخلاقی جامعه از منظر قرآن کریم

نوع مقاله : مقاله پژوهشی

نویسندگان
1 حوزه علمیه قم
2 دانشگاه معارف
3 پژهشگر پژوهشگاه علوم اسلامی امام صادق علیه السلام
چکیده
بهبود وضعیت اخلاقی جامعه به جهت نیل به سعادت، از دغدغه­های رهبران الهی بوده و کتب آسمانی به‌ویژه قرآن کریم، برای این مهم دستورالعمل­ها و برنامه­هایی دارد. درمقابل، دشمنان با هدف سلطه و غارت جوامع بشری، از طریق ضدفرهنگ­ها و ترویج نابهنجارهای اخلاقی، جهت تخریب زیرساخت­های اخلاقی جامعه اسلامی کوشیده­اند. در عصر حاضر، این تهاجم همه‌جانبه و با شدت بیشتری در حال انجام است. بر‌همین‌اساس مقام معظم رهبری همواره بر مواجهه هوشمندانه با تهاجم فرهنگی تأکید نموده است. نوشتار حاضر با روش توصیفی ـ تحلیلی تلاش دارد راهبردهای بهبود وضعیت اخلاقی جامعه را اصطیاد و مبتنی بر آن راهکارها را بیان نماید. یافته­های پژوهش حاکی است از آیات قرآن کریم چهار راهبرد اصلاح و تقویت ابعاد شناختی گرایشی و رفتاری جامعه؛ تحکیم خانواده، اصلاح و بازنگری قوانین و تقویت نظارت عمومی کشف می­شود و راهکارهایی جهت ارتقاء سطح بینش، گرایش و کنش اخلاقی جامعه ارائه می­گردد.
کلیدواژه‌ها

موضوعات


عنوان مقاله English

Strategies for improving the moral status of society from the perspective of the Holy Quran

نویسندگان English

mahmoud sarafraz 1
mohammad hadi mansouri 2
ghurban ahangari kiasari 3
1 Qom Seminary
2 University of Education
3 Researcher of Imam Sadiq (peace be upon him) Institute of Islamic Sciences
چکیده English

Improving the moral condition of the society in order to achieve happiness is one of the concerns of divine leaders, and holy books, especially the Holy Quran, have instructions and plans for this matter. On the other hand, the enemies have tried to destroy the moral infrastructure of the Islamic society with the aim of dominating and looting the human societies, through countercultures and promoting moral abnormalities. In today's age, this invasion is all-out and more intense. Based on this, the Supreme Leader of Hamare has emphasized on intelligently facing the cultural invasion. The present article tries to find the strategies for improving the moral situation of the society with the descriptive-analytical method and express the strategies based on those methods. The findings of the research indicate that the verses of the Holy Qur'an have four strategies for improving and strengthening the cognitive, behavioral and behavioral dimensions of society; Consolidation of the family, revision and revision of laws and strengthening of public supervision are discovered and solutions are presented to improve the level of vision, tendency and moral action of the society.

کلیدواژه‌ها English

Moral status
Strategy to strengthen public supervision
Discourse creation
Sacred identity of the family Meritocracy
فهرست منابع
قرآن کریم. ترجمه محمدمهدی فولادوند.
ابن بابویه، محمد بن ‌علی (1362). الخصال. تحقیق: علی‌اکبر غفاری، قم: جامعه مدرسین، قم.
ابن بابویه، محمد بن ‌علی (1378ق). عیون اخبارالرضا. تحقیق: مهدی لاجوردی، بی‌جا: نشر جهان.
ابن بابویه، محمد بن ‌علی (1362). الأمالی (للصدوق). بیروت: اعلمی.
ابن ابی‌ جمهور، محمد بن زین‌الدین (1405ق). ‏عوالی اللئالی العزیزیة فی الأحادیث الدینیة. تحقیق: مجتبى عراقى، قم: دار سید الشهداء للنشر.
ابن بابویه، محمد بن ‌علی (1413ق). من لایحضره الفقیه. تحقیق علی‌اکبر غفاری، قم: جامعه مدرسین.
ابن اثیر جزری، مبارک بن محمد (1367). النهایه فی غریب الحدیث و الأثر. تحقیق: محمود محمد طناحی، قم: مؤسسه مطبوعاتی اسماعیلیان.
ابن ‌شعبه حرّانی، حسن بن علی (1404ق). تحف‌العقول عن آل‌الرسول. تحقیق: علی‌اکبر غفاری، قم: انتشارات جامعه مدرسین حوزه علمیه.
ابن منظور، محمد بن مکرم (1414ق). لسان‌العرب. تحقیق: جمال‌الدین میر دامادی، بیروت: دارالفکر للطباعه و النشر ـ دار صادر.
الإمام على بن الحسین (علیه‌السلام) (1376). الصحیفه السجادیه. قم: دفتر نشر الهادى.
برنگیه، ژان کلود (1375). گفت‌وگوهاى آزاد با ژان پیاژه. ترجمه دکتر محمد منصور و پریرخ دادستان، تهران: انتشارات مؤسسه پژوهشى ابن سینا.
پاینده، ابوالقاسم (1382). نهج‌الفصاحه (مجموعه کلمات قصار حضرت رسول (صلی‌الله‌علیه‌وآله‌وسلم). تهران: نشر دنیای دانش.
تمیمی آمدی، عبدالواحد بن ‌محمد (1366). تصنیف غرر الحکم و دررالکلم. تحقیق: مصطفی درایتی، قم: دفتر تبلیغات اسلامی.
جوادی ‌آملی، عبدالله (1383). تسنیم (تفسیر قرآن کریم). تحقیق: احمد قدسی، قم: مرکز نشر اسراء.
حرعاملی، محمد بن ‌حسن (1418ق). الفصول المهمه فی أصول الأئمة (تکملة الوسائل). تحقیق: محمد بن ‌محمدالحسین ‏القائینى، قم: نشر مؤسسه معارف اسلامى امام رضا (علیه‌السلام).
حرعاملی، محمد بن ‌حسن (1409ق). تفصیل وسائل الشیعه الی تحصیل مسائل الشرعیه. تحقیق و تصحیح: مؤسسه آل‌البیت‏، قم: مؤسسه آل‌البیت.
خامنه‌ای، سیدعلی (1382). از ژرفای نماز. تهران: دفتر نشر فرهنگ اسلامی.
دهخدا، علی‌اکبر (1377). لغت‌نامه دهخدا. چاپ دوم (از دوره جدید)، تهران: انتشارات دانشگاه تهران.
ربانی‌گلپایگانی، علی‌ (1379). ریشه‌ و نشانه‌های‌ سکولاریسم. تهران: کانون‌ اندیشه‌ جوان.
سبحانی، جعفر (1376). فروغ ابدیت. قم: دفتر تبلیغات اسلامی حوزه علمیه قم.
سپهری، محمد (1372). ترجمه و شرح رساله الحقوق امام سجاد (علیه‌السلام). قم: درالعلم.
سیدجوادی، احمد؛ خرمشاهی، بهاءالدین و فانی، کامران (1380). دایرة‌المعارف تشیع. تهران: نشر شهید سعید محبی.
شریف‌الرضی، محمدحسین (1414ق). نهج‌البلاغه (للصبحی صالح). علی‌نقی فیض‌الاسلام اصفهانی، قم: هجرت.
شعیری، محمد بن محمد (بی‌تا). جامع الأخبار (للشعیری‏). نجف: مطبعة حیدریة.
طباطبایی، سیدمحمدحسین (1388). بررسی‌های اسلامی. به کوشش سید هادی خسروشاهی، قم: بوستان کتاب.
طباطبایی، سیدمحمدحسین (1417ق). المیزان فی تفسیر القرآن. قم: دفتر انتشارات جامعه مدرّسین حوزه علمیه.
طبرسی، حسن بن فضل (1412ق). مکارم الأخلاق. قم: نشر شریف رضى.
طبرسی، حسن بن فضل (1372). مجمع‌البیان فی تفسیرالقرآن. تهران: انتشارات ناصرخسرو.
طبرسی، حسن بن فضل (1385ق). مشکاة الانوار فی غررالاخبار. نجف: المکتبة الحیدریه.
طریحی، فخرالدین بن محمد (1375). مجمع‌البحرین. تحقیق: احمد حسینی اشکوری، تهران: نشر مرتضوی.
فتّال نیشابورى، محمد بن احمد (1375). روضة الواعظین و بصیرة المتعظین (ط- القدیمه)، قم: انتشارات رضى.
فخررازى، محمد بن عمر (1420ق). مفاتیح الغیب.‌ بیروت: دار احیاء التراث‌ العربى‌.
قانون اساسی جمهوری اسلامی ایران.
کلبی، هشام ‌بن محمد (1364). الاصنام. تحقیق: احمد زکی‌پاشا، تهران: نشر نو.
کلینی، محمد بن یعقوب (1429ق). الکافی. تحقیق: دارالحدیث‏، قم: دارالحدیث.
مجلسی، محمدباقر (1403ق). بحارالانوار الجامعه لدررالاخبار الائمة الاطهار. بیروت: دار احیاء التراث العربی.
مصباح‌یزدی، محمدتقی (1380). جامعه و تاریخ از دیدگاه قرآن. تهران: شرکت چاپ و نشر بین‌الملل سازمان تبلیغات اسلامی.
مصباح‌یزدی، محمدتقی (1391). فلسفه اخلاق. تهران: شرکت چاپ و نشر بین‌الملل سازمان تبلیغات اسلامی.
مصطفوی، حسن (1368). التحقیق فی کلمات القرآن الکریم. تهران: وزارت فرهنگ و ارشاد اسلامی.
مطهری، مرتضی (1377). مجموعه آثار. تهران: انتشارات صدرا.
معین، محمد (1391). فرهنگ فارسی. تهران: امیرکبیر.
مفید، محمد بن محمد (1413ق). الإختصاص. تحقیق و تصحیح: على‌اکبر غفارى و محمود محرّمى زرندى، قم: المؤتمر العالمى لالفیه الشیخ المفید.
مکارم ‌شیرازی، ناصر (1374). تفسیر نمونه. تهران: دارالکتب الاسلامیه.
موسوی ‌همدانی، سید محمدباقر (1374). ترجمه تفسیر المیزان. قم: انتشارات جامعه مدرسین حوزه علمیه.
نراقی، ملا‌مهدی (بی‌تا). جامع‌السعادات. تعلیق و تصحیح: سیدمحمد کلانتر، بیروت: مؤسسه الأعلمی للمطبوعات.
نوری، یحیی (1360). اسلام و عقائد و آراء بشری یا جاهلیت و اسلام. تهران: بنیاد علمی و اسلامی مدرسه الشهداء.
نورى، حسین بن محمدتقى (1408ق). مستدرک الوسائل و مستنبط المسائل.، تحقیق: مؤسسه آل‌البیت (علیهم‌السلام)، قم: مؤسسه آل‌البیت (علیهم‌السلام).
 
منابع الکترونیکی
جامع الأحادیث 3، جامع منابع روایی شیعه، مرکز تحقیقات کامپیوتری علوم اسلامی نور.
جامع تفاسیر نور 2، دربردارنده منابع تفسیری متقدّم و متأخّر فریقین، مرکز تحقیقات کامپیوتری علوم اسلامی نور.
مجموعه آثار استاد شهید مرتضی مطهری، مرکز تحقیقات کامپیوتری علوم اسلامی نور.
نور السیره 2، جامع منابع تاریخ اسلام، مرکز تحقیقات کامپیوتری علوم اسلامی نور.

  • تاریخ دریافت 19 دی 1401
  • تاریخ بازنگری 08 شهریور 1402
  • تاریخ پذیرش 09 شهریور 1402