راهبرد اجتماعی فرهنگی

راهبرد اجتماعی فرهنگی

بررسی راهبردهای شبکه‌های ماهواره‌ای فارسی‌زبان در سال 1401 (مورد مطالعه: شبکه من و تو)

نوع مقاله : مقاله پژوهشی

نویسنده
استادیار علوم اجتماعی اسلامی دانشگاه تهران
چکیده
یکی از مهمترین راهبردهای دشمن در عرصه فرهنگی، نفوذ در ارزش‌ها و باورهای اعضای جامعه و ایجاد تغییر در محاسبات ذهنی آنهاست. ابزار اساسی مورد استفاده دشمن دراین‌راستا و در سال‌های اخیر، رسانه و به‌طورخاص شبکه‌های ماهواره‌ای فارسی‌زبان بوده است. ازآن‌جا که هر رسانه‌ای الگوی راهبردی خاص خود را دارد که بر اساس آن عمل می‌کند، مطالعه راهبردهای این شبکه‌ها از اهمیت ویژه‌ای برخوردار است که در این پژوهش به‌طورخاص برنامه‌های شبکه ماهواره‌ای «من و تو» در سال 1401 با روش تحلیل محتوای کیفی بررسی شده‌اند. با توجه به بررسی برنامه‌های «شبکه من و تو»، راهبردهای این شبکه عبارت‌اند از: القای ناکارآمدی جمهوری اسلامی، فاصله بین مردم و مسئولان، فاصله طبقاتی در جمهوری اسلامی، القای ناکارآمدی رهبری، ترویج فرهنگ و سبک زندگی غربی، تضعیف باورهای دینی مردم، القای نبود آزادی و وجود فضای امنیتی در جمهوری اسلامی، القای فراگیری فساد در جمهوری اسلامی، و ایجاد تفرقه بین نیروهای نظامی. همچنین، با توجه به شرایط متفاوت کشور در نیمه دوم سال 1401، شبکه ماهواره‌ای «من و تو» راهبردهای ویژه‌ای را به‌منظور تشدید شرایط اعتراضی در جامعه ایرانی در دستور کار خود قرار داد که شامل ایجاد خودتحقیری ملی (تضعیف هویت ملی)، تلاش در راستای سرنگونی جمهوری اسلامی، به چالش کشیدن اقتدار جمهوری اسلامی، و القای بی‌توجهی به حقوق زنان در جمهوری اسلامی می‌شده است. درنهایت، ارتباط راهبردهای اخیر با سوژه اغتشاش و براندازی و همچنین تناسب این راهبردها با رویکرد اصلی این شبکه مورد بررسی قرار گرفت.
کلیدواژه‌ها

موضوعات


عنوان مقاله English

Investigating the strategies of Persian language satellite networks in 1401 (Case of study: Manoto network)

نویسنده English

Seiyed Pouya Rasoulinejad
Assistant Professor of Islamic Social Sciences, University of Tehran
چکیده English

One of the most important strategies of the enemy in the cultural field is to influence the values and beliefs of the members of the society and change their mental calculations. The main tool used by the enemy in this direction and in recent years has been the media and specifically the Persian-language satellite channels. Since each media has its own strategic model based on which it operates, the study of the strategies of these networks is of special importance, and in this research, specifically, satellite network programs. "Manoto" in 1401 have been analyzed with qualitative content analysis method. According to the investigation of "Man and To Network" programs, the strategies of this network are: inducing the inefficiency of the Islamic Republic, the distance between the people and the officials, the class gap in the Islamic Republic, inducing the inefficiency of the leadership, promoting western culture and lifestyle, weakening the beliefs the religion of the people, inducing the lack of freedom and the existence of a security environment in the Islamic Republic, inducing the spread of corruption in the Islamic Republic, and creating division between the military forces. Also, considering the different conditions of the country in the second half of 1401, the "Manoto" satellite network put special strategies in its agenda in order to intensify the protest conditions in the Iranian society, which include the creation of national self-humiliation (weakening of identity National), efforts have been made to overthrow the Islamic Republic, challenge the authority of the Islamic Republic.
 

کلیدواژه‌ها English

Strategy
Mass media
Persian-language satellite networks
Manoto network
فهرست منابع
آقاسی، محمد؛ شبابی، مهرشاد و صفوی، حنانه­سادات (1390). عوامل جذابیت شبکه من و تو از منظر دانشجویان. جامعه­پژوهی فرهنگی، سال دوم، (2)، 35-54.
استیسی، رلف (1392). تفکر استراتژیک و مدیریت تحول. ترجمه مصطفی جعفری و مهریار کاظمی موحد، تهران: رسا.
اسفندیاری، شهاب (1393). پرسش­ها و توصیه­هایی درباره مدیریت تصویر رهبری. هابیل، (7)، 46-48.
امیدعلی، میثم (1391). نقش شبکه­های ماهواره­ای فارسی­زبان در تغییر سبک زندگی جوانان ایرانی (با تأکید بر شبکه من و تو). مطالعات جوان و رسانه، (5)، 49-65.
امیرکبیری، علیرضا (1381). مدیریت استراتژیک. تهران: نشر نگاه دانش.
امینی، پرویز؛ خوش­بیان، سیدابوذر و فیاضی، سیدمحمدرضا (1399). شناخت راهبرد رسانه­های فارسی­زبان بیگانه. مدیریت تصویر نهاد ولایت فقیه، 29(94)، 197-228.
تن، الکسیس (1388). نظریه­ها و پژوهش­های ارتباط جمعی. ترجمه نعیم بدیعی، تهران: انتشارات همشهری.
حسینی پاکدهی، علیرضا و یارقلی، مریم (1391). سبک زندگی در سریال­های تلویزیونی ماهواره­ای؛ تحلیل نشانه­شناختی سریال­های شبکه­های تلویزیونی ماهواره­ای (فارسی وان و پی­ام­سی (فمیلی)). رسانه، سال بیست و سوم، (3)، 133-154.
حیدری، خدیجه؛ حیدری، محمدتقی و قدیمی، مهدی (1399). تأثیر قدرت نرم شبکه­های تلویزیونی ماهواره­ای بر الگوبرداری اجتماعی و تغییر سبک زندگی در بین زنان. پژوهش­های انتظامی ـ اجتماعی زنان و خانواده، 8(1)، 149-170.
داوری، دردانه و شانه­ساززاده، محمدحسن (1380). مدیریت استراتژیک. تهران: آتنا.
رابینز، استیفن (1396). تئوری سازمان: ساختار و طرح سازمانی. ترجمه سیدمهدی الوانی و حسن دانایی‌فرد، تهران: نشر صفار.
رضاییان، مهدی (1387). راهبردها و اهداف جنگ رسانه­ای غرب علیه جمهوری اسلامی ایران. پژوهش­های ارتباطی (پژوهش و سنجش)، 15(55)، 81-98.
ره­پیک، حسن (1379). حقوق امنیتی، کنترل اجتماعی و رسانه­ها. مطالعات راهبردی، سال سوم، (3)، 123-144.
سردارنیا، خلیل­الله (1386). آثار سیاسی فناوری­های تازه ارتباطی ـ اطلاعاتی. اطلاعات سیاسی ـ اقتصادی، (246-245)، 104-119.
سعیدزاده، سهیر؛ گودرزی، مهناز و تقی­پور، فائزه (1400). راهبرد رسانه­ای آمریکا در مورد برنامه هسته­ای ایران (2017-2020). روابط خارجی، سال سیزدهم، (4)، 823-846.
سلطانی، سید علی­اصغر و تفرشی، امیرعلی (1394). تحلیل گفتمان برنامه­های تولیدی شبکه من و تو. مطالعات رسانه­های نوین، سال اول، (3)، 125-164.
شکربیگی، عالیه (1391). رسانه، زنان و مناسبات خانواده. نشست انجمن جامعه‌شناسی ایران.
ضیایی­پور، حمید (1384). جنگ نرم ـ 2، ویژه جنگ رسانه­ای. تهران: ابرار معاصر.
علیزاده، عبدالرحمان و زردار، زرین (1396). عوامل مؤثر بر تماشای شبکه ماهواره­ای من و تو توسط جوانان. مطالعات رسانه­های نوین، سال سوم، (12)، 31-65.
فلیک، اووه (1388). درآمدی بر تحقیق کیفی. ترجمه هادی جلیلی، تهران: نشر نی.
کرمی، علی (1395). مفهوم­شناسی نظری نفوذ. تهران: مرکز مطالعات راهبردی تربیت اسلامی.
محمدپور، احمد؛ نقدی، اسدالله و نادرنژاد، بهزاد (1389). تأثیر ماهواره بر هویت فرهنگی در کردستان ایران: بررسی موردی دانشجویان کرد دانشگاه­های سنندج. پژوهش جوانان، فرهنگ و جامعه، (4)، 131-156.
محمدخانی ملکوه، محمد و فتحی، ابراهیم (1390). بررسی محتوای برنامه­های شبکه تلویزیونی ماهواره­ای بی­بی­سی فارسی. نامه پژوهش فرهنگی، سال دوازدهم، (13)، 123-154.
مرادی، حجت­الله (1392). جنگ رسانه­ای بی.بی.سی علیه جمهوری اسلامی ایران. مطالعات عملیات روانی، سال دهم، (38)، 5-6.
مرکز پژوهش و افکار صداوسیما (1395). نظرسنجی از مردم درباره برنامه­های شبکه­های ماهواره­ای. گزارش طرح نظرسنجی، اداره کل پژوهش و سنجش، مرکز پژوهش و افکار صداوسیما.
مسعودی، امیدعلی و خسروی، شهناز (1392). بررسی شیوه­های بازنمایی زن در شبکه تلویزیون ماهواره­ای «من و تو 1». رسانه، سال بیست و چهارم، (3)، 43-62.
میرزایی، محمد (1396). تحلیل محتوای برنامه­های شبکه­های ماهواره­ای فارسی­زبان پیرامون موضوع انتخابات ریاست جمهوری سال 1396 (مطالعه موردی سایت و شبکه بی­بی­سی فارسی). بصیرت و تربیت اسلامی، سال چهاردهم، (43)، 131-167.
میناوند، محمدقلی و مشکواتی، سیمین (1398). ارتباطات سیاسی کانترهژمونیک: بازنمایی خود و دیگری در گفتمان شبکه خبری پرس تی­وی. مطالعات رسانه‌های نوین، سال پنجم، (19)، 227-260.
نجاتی منفرد، علیرضا؛ کمالی، محمدرضا و دلخوش، سیدکاظم (1395). بررسی راهبردهای رسانه­ای و فرهنگی دشمن در نبرد نرم علیه انقلاب اسلامی از منظر حضرت امام خامنه­ای. مطالعات قدرت نرم، سال ششم، (14)، 102-128.
نصرتی­نژاد، فرهاد و شفیعی، محمدجواد (1393). تأثیر شبکه­های تلویزیونی ماهواره‌ای بر نگرش جنسیتی و اخلاق جنسی جوانان. پژوهشنامه توسعه فرهنگی اجتماعی، سال اول، (2)، 89-102.
نقیب­السادات، سیدرضا (1388). نقش رسانه به عنوان ابزارهای جنگ رسانه­ای. تهران: رسا.
یوسفی رامندی، رسول (1397). تبیین راهبردهای رسانه­ها به منظور مدیریت ادراک اجتماعی در صحنه جنگ رسانه­ای ناآرامی سال 1397. مطالعات فرهنگ ـ ارتباطات، سال بیست و سوم، (54)، 47-74.
 
Coffey, A. & Atkinson, P. (1996). Making Sense of Qualitative Data, Complementary Research Strategies. London, Thousand Oaks, CA and New Delhi: Sage Publications.
Danesi, M. (2002). Semiotics, The Basics. London: Routledge.
Kondracki, N. L.; Wellman, N. S. & Amundson, D. R. (2002). Contentanalysis: Review of methods and their applications in nutrition education. Journal of Nutrition Education and Behavior, (34), 224-230.
Mayring, P. (2000). Qualitative content analysis. Forum: Qualitative Social Research, 1(2).
Morse, J. M. & Field, P. (1995). Qualitative research methods for health professionals. 2nd edition, SAGE Publications Inc.
Nye, J. (2004). Soft Power: The Means to Success in World Politics. New York: Public Affairs.
Sandelowski, M. (1995). Sample size in qualitative research. Res Nurse Health, 18(2), 179- 83.
Schiller, H. I. (1998). Striving for Communication Dominance, A Half Century Review, in D.K Thussu (ed.) Electronic Empires: Global Media and Local Resistance, London: Arnold.

  • تاریخ دریافت 02 اسفند 1402
  • تاریخ بازنگری 08 اردیبهشت 1403
  • تاریخ پذیرش 11 اردیبهشت 1403