راهبرد اجتماعی فرهنگی

راهبرد اجتماعی فرهنگی

پیشگیری از بحران‏های اجتماعی با بهره‏ گیری از سواد امنیتی (ناظر بر ماده 103قانون برنامه هفتم توسعه )

نوع مقاله : مقاله پژوهشی

نویسنده
محمود عسگری
دکتری امنیت ملی، استادیار و عضو هیئت علمی استادیار، دانشگاه عالی دفاع ملی، تهران، ایران.
10.22034/scs.2025.445786.1549
چکیده
امنیت از کلیدی‌ترین نیازهای جوامع بشری است و یکی از اهداف مهم دولت‌ها نیز تأمین و حفظ آن است. امنیت‌سازی در گرو نقش‌آفرینی عوامل و فرایندهای گوناگونی است. در بیشتر مطالعات به عوامل مولد امنیت و نیروهای حافظ امنیت توجه می‌شود. نظر به آنچه بیان شد، مسئله پژوهش آن است که به‌جز عوامل یادشده، چه متغیرهایی در ایجاد امنیت و پیشگیری از بحران‏‌ها نقش‌آفرین هستند؟ در راستای مسئله بیان‌شده، نویسنده این پرسش اصلی را مطرح نموده است که سوادهای امنیتی چه نقشی در پیشگیری از بحران‏‌ها در ج.ا.ایران دارند؟ نویسنده برای پاسخ به این پرسش ابتدا، با بررسی اسناد و منابع معتبر داخلی و خارجی تعاریفی از سوادهای امنیتی ارائه نموده و در ادامه نقش این سوادها را در پیشگیری از بحران‏‌ها تبیین نموده است. به‌منظور اعتبارسنجی یافته‌های نظری، نویسنده پرسش‌نامه‌ای محقق‌ساخت را تنظیم و آن بین 50 نفر از خبرگان مرتبط توزیع نمود. یافته‌های پژوهش که از سوی کارشناسان و متخصصان مورد تأیید قرار گرفت، نشان می‌دهد رابطه معنادار و مستقیمی بین میزان و سطح سواد امنیتی جامعه و جلوگیری از وقوع بحران‏‌ها وجود دارد؛ به‌عبارتی میزان و کیفیت سوادهای امنیتی جامعه از شاخص‌های تعیین‌کننده توان پیشگیری کشور از وقوع بحران‏‌هاست. با نهادینه و درونی‌سازی سوادهای امنیتی، بستر مناسبی برای ایمن و مصون‌سازی جامعه در برابر چالش‌هایی همچون بحران‏‌ها و یا جلوگیری از تشدید و اوج‌گیری آن فراهم خواهد شد
کلیدواژه‌ها
سوادهای امنیتی
پیشگیری
بحران‏
ج.ا.ایران

موضوعات

عنوان مقاله English

"Prevention of social crises by using security literacy (according to Article 103 of the Seventh Development Plan Law)

نویسنده English

mahmoud asgari
Ph.D in National Security; Assistant Professor and Faculty Member, National Defense University, Tehran, Iran.
چکیده English

Security is one of the key needs of human societies and one of the important goals of governments is to provide and maintain it. Security depends on mapping various factors and processes. Most studies focus on security factors and security forces. Given what has been said, the research question is that apart from the factors mentioned, what variables play a role in creating security and preventing unrest? In line with the above issue, the author has raised the main question: what is the role of security literacies in preventing unrest in the Islamic Republic of Iran?
To answer this question, the author first provides definitions of security literacies by examining credible domestic and foreign documents and sources, and then explains the role of these literacy in preventing unrest. In order to validate the theoretical findings, the author prepared a researcher-made questionnaire and distributed it among 50 related experts.
The findings of the research confirmed by experts and specialists show that there is a significant and direct relationship between the level and level of security literacies in society and the prevention of unrest. In other words, the amount and quality of social security literacies is one of the factors determining the country's ability to prevent unrest. Institutionalizing and internalizing security literacies provides a good platform for the security and safety of society in the face of challenges such as unrest or preventing its escalation.

کلیدواژه‌ها English

Security literacies
Prevention
Crisis
Islamic Republic of Iran
فهرست منابع
اسدپور، آسیه و مرادی، علیرضا (1399). نقش سواد رسانه‌ای در اعتماد سیاسی‌. فصلنامه رسانه، سال سی‌ویکم، (3)، 55-81.
بی‌نام (1398). از تکنیک‌های فریب تا ارتقای سواد امنیتی. (11/6/1398). قابل دسترسی در: http://www.siasatrooz.ir/vdcj8yev8uqevmz.fsfu.html
پریرخ، مهری (1392). آموزش سواد اطلاعاتی: مفاهیم، روش‌ها و برنامه‌ها. تهران: کتابدار وابسته به شرکت خدمات اطلاع‌رسانی کتابدار فرزانه.
پورقربان، فاطمه؛ بهزادی، حسن و جعفرزاده کرمانی، زهرا (1397). واکاوی رابطه بین سواد اطلاعاتی و امنیت روانی دانشجویان در فضای مجازی. فصلنامه علوم و فنون مدیریت اطلاعات، سال چهارم، (3)، 19-44.
جمعى از نویسندگان (1388). مدیریت بحران با رویکرد امنیت عمومى (2). تهران: معاونت آموزش ناجا.
حسینی گلی، سیداسماعیل؛ افتخاری، اصغر؛ عصارزاده نوش‌آبادی، محمدرضا و مایلی، محمدرضا (1399). آسیب‌شناسی رابطه سواد رسانه‌ای و اطلاعاتی نخبگان سیاسی با امنیت داخلی جمهوری اسلامی ایران. فصلنامه مطالعات امنیت اجتماعی، 11(2)، 185-210.
خامنه‌ای، سید علی (بیانات). قابل دسترسی در: ‌Khamenei.ir
خسروانی، عباس (1399). نقش سواد رسانه‌ای در ارتقاء امنیت عمومی شبکه‌های اجتماعی از دیدگاه دانشجویان دانشگاه آزاد اسلامی اراک سال 1395. فصلنامه مطالعات فرهنگی و ارتباطات، (27).
خمینی، روح‌الله (1378). صحیفه امام. تهران: مؤسسه تنظیم و نشر آثار امام خمینی (رحمت‌الله‌علیه).
دانای طوسی، مریم و کیامنش، علیرضا (1388). رویکردهای نظری زیربنای تعریف سواد: شواهدی از برنامه درسی کشورهای آمریکا، کانادا، انگلستان، سنگاپور، سنگال، اندونزی و ایران. فصلنامه نوآوری‌های آموزشی، 8(3)، 76-100.
زمانی، عشرت (بی‌تا). استانداردهای سواد اطلاعاتی. علوم اطلاع‌رسانی، ١٩(١ و ٢).
ساعی، محمدحسین؛ آزادی، محمدحسین و البرزی دعوتی، هادی (1398). ظهور «خبر جعلی» در «عصر پساحقیقت»؛ اهداف و پیامدها. فصلنامه علمی رسانه‌های دیداری و شنیداری، 13(3).
عسگری، محمود (1399). تحلیل ناآرامی‌های مهم اجتماعی در چهار دهه اخیر و سناریوهای ناآرامی‌های احتمالی آینده و الگو مدیریت آن. رساله دکتری. دانشکده امنیت ملی. دانشگاه عالی دفاع ملی.
علوی‏پور، سیدمحسن؛ عسکری، سیداحمد؛ خسروی، علیرضا و سروی‏زرگر، محمد (1399). سیاست‌گذاری سواد رسانه‌ای در ایران: چالش‌ها و ظرفیت‌ها. فصلنامه مطالعات بین‏رشته‏ای در رسانه و فرهنگ، 10 (2 و3)، 165-188.
ماه‌پیشانیان، مهسا (1388). امنیت نرم و چهره ژانوسی رسانه‌ها. فصلنامه رسانه، 20(2)، 223-255.
مردانی، سمیه (1395). تأثیر سواد رسانه‌ای بر امنیت اجتماعی. فصلنامه علمی تخصصی دانش انتظامی قزوین، (4)، 67-92.
نجفی سولاری، حسن و حسنی، الهه (1398). نقش سواد رسانه‌ای در حفظ و ارتقای هویت دینی جوانان. PURE LIFE. 6(4)، 135-154.
نورمحمدی، مرتضی و محمدی، رقیه‌ (1392).‌ نقش شبکه‌های اجتماعی در انقلاب مصر. نشریه تحقیقات سیاسی بین‌المللی،‌ (14).
 
Allam, S. N. S.; Hassan, M. S.; Azim, A. M. M.; Maidin, A. & Sakrani, S. N. R. (2020). Media Literacy Dimension in Reinforcing Political Participation Integrity Among Young People in Social Media. International Journal of Academic Research in Business and Social Sciences, 10(3), 309–329.
Ameli, Saied Reza & Mohseni Ahooei, Ebrahim (2018). Internet (Information / Skill) Literacy in Iran. Journal cyberspace studies, 2(2), 145-161.
Ayesh, Mohammad (1 November 2019). “Arabic Press Review: ‘Joker’ gets the Blame for Lebanon and Iraq Protests”. Available at: www.middleeasteye.net/news/hollywoods-joker-gets-blame-mass-protests-lebanon-iraq.
Baker, Garrett, Susannah Faxon-Mills, Alice Huguet, John F. Pane & Laura S. Hamilton (2021). Approaches and Obstacles to Promoting Media Literacy Education in U.S. Schools. Santa Monica, CA: RAND Corporation.
Bankauskaite, Dalia & et al. (2020). “Baltics Left of Bang: Comprehensive Defense in the Baltic States”. Strategic Forum.
Beckman, Malin (2006). Resilient Society, Vulnerable People: A Study of Disaster Response and Recovery from Floods in Central Vietnam. Faculty of Natural Resources and Agriculture Sciences Department of Urban and Rural Development Uppsala. Doctoral thesis. Swedish University of Agricultural Sciences.
Black, Kimberly (2020). The Role of Librarians in Gray Zone Conflict. Available at: https://www.ideals.illinois.edu/handle/2142/108780
Carson, Andrea & Fallon, Liam (2021). Fighting Fake News: A Study of Online Misinformation Regulation in the Asia Pacific. Melbourne: La Trobe.
CILIP (2018). definition of information literacy. ttp://www.cilip.org.uk/professionalguidance/informationliteracy/definition.
CILIP. (2005). Information Literacy: definition. London: ttp://www.cilip.org.uk/professionalguidance/informationliteracy/definition.
Duncan, Jamie (2021). Researching Protest Literacies: Literacy as Protest in the Favelas of Rio de Janeiro. New York: Routledge.
Duncan, Jane (2016). Protest nation: the right to protest in South Africa. Durban: University of KwaZulu-Natal Press.
Fahlenbrach, Kathrin; Klimke, Martin & Scharloth, Joachim (2016). Protest Cultures: a Companion. London: Berghahn Books.
Gabriel, Mariya; Buning, Madeleine de Cock (2018). A multi-dimensional approach to disinformation. Belgium: European Union.
Gal, R. (2014). Social Resilience in Times of Protracted Crises: An Israeli Case Study. Armed Forces & Society, 40(3).
Google to display fact-checking labels to show if news is true or false (2017). https://www.theguardian.com/technology/2017/apr/07.
Grizzle, Alton. Tornero, José Manuel Pérez. (2020). “E-governance or e-government platforms: Learning spaces for Media and Information Literacy”. In: Pérez-Tornero, J.M., Orozco, G., & Hamburguer, E. MILID Yearbook 2018/2019. Media and information literacy in critical times: Re-imagining learning and information environments. UNESCO, UAB. https:// bit.ly/3rMife1.
Halaj, M. & Hofreiter, L. (2018). "Methods of security culture assessment". In: 10th International Conference on Education and New Learning Technologies: EDULEARN18 Proceedings. Spain: Palma. 
Hamel, G. & Prahalad, C.K. (1989). “Strategic Intent”. Harvard Business Review. Pp. 63-76.
Jamali, Reza (2015). "Effects of Information and Media Literacy in Social Movements". In: Online Arab Spring. Chandos Publishing.
Kovaříková, Miroslava (2018). Security Issues as a Part of University Teacher Training. Internal Security, 10(1), 9-14.
Kovba, D.M. & Moiseenko, Y.Y. (2020). “The Digital Society in the 21st Century: Security Issue” in: Culture, Personality, Society in the Conditions of Digitalization: Methodology and Experience of Empirical Research Conference. KnE Social Sciences. 444–451.
Landøy, Ane; Popa, Daniela & Repanovici, Angela (2020). "Basic Concepts in Information Literacy". In: Collaboration in Designing a Pedagogical Approach in Information Literacy. 23-38.
Levi, Lili (2020). Media Literacy Beyond the National Security Frame. Utah Law Review, (4), 942-983.
Li Donni, Paolo; Marino, Maria & Welzel, Christian (2021). How important is culture to understand political protest?. World Development, (148).
Livingstone, Sonia (2004). What is media literacy?. Intermedia, 32(3), 18-20.
Mazarr, Michael J. (2015). Mastering the Gray Zone: Understanding A Changing Era of Conflict. Available at: https://publications.armywarcollege.edu/pubs/2372.pdf
Media Literacy in Policy: An Expanding Arena. (2019). Consortium for Media Literacy, Vol 112.
Raine, John (3 April 2019). “War or Peace? Understanding the Grey Zone”. Available at: www.iiss.org/blogs/analysis/2019/04/ understanding-the-grey-zone
Rochlin, N. (2017). Fake news: belief in post-truth. Library hi tech, 35(3), 386-392.
Shahi, Afshin (2009). Iran has lost the battle of global public opinion. The Anatomy of a Crisis, (1), 10-11.
Smith, G. (2018). The intelligent solution: automation, the skills shortage and cyber-security. Computer Fraud & Security, (8), 6–9.
UNESCO Futures Literacy Summit (2020). https://www.climate-kic.org/events/futures-literacy-summit-2020/
Vasu, Norman & et al. (2018). Fake News: National Security in the Post-Truth Era. Policy Report. https://www.rsis.edu.sg/wp-content/uploads/2018/01/PR180313_Fake-News_WEB.pdf
WEF, F. E. M. (2013). The Global Gender Gap Report 2013. World Economic Forum.
Westerlund. Mika (2019). The Emergence of Deepfake Technology: A Review. Technology innovation Management Review, 9(11).
Wilson, Mark; deZafra, Dorothea E.; Pitcher, Sadie I.; Tressler, John D. & Ippolito, John B. (2014). Information Technology Security Training Requirements: A Role- and Performance-Based Model. New York: CreateSpace Independent Publishing Platform.
Yanarates, E. (2020). A Conceptual Analysis on Media Literacy. Social Scientific Centered Issues, 2(2), 89-102.

  • تاریخ دریافت 12 اسفند 1402
  • تاریخ بازنگری 29 دی 1403
  • تاریخ پذیرش 29 دی 1403